“Over twintig jaar wil niemand nog met een dieselschip zitten”
Condor ZE kijkt naar financiering van zero-emissieschepen
De overstap naar emissieloze binnenvaart wordt niet geremd door de techniek, maar door de manier waarop investeringen worden beoordeeld. Dat zegt Renze Boersema, lid van het kernteam van Condor Zero Emission Inland Shipping. “Over twintig jaar wil je niet meer met een dieselschip zitten, maar de bank kijkt vooral naar de eerste vijf tot tien jaar.”
Volgens Renze Boersema laat de nieuwe Condor-whitepaper zien dat batterij-elektrisch varen voor een deel van de vloot economisch al vanaf 2028 haalbaar kan zijn, maar dat de financierbaarheid achterblijft.
“Het probleem is niet zozeer dat er geen geld is, maar dat een bank een investering anders beoordeelt dan een ondernemer of de overheid. Als je over twintig jaar naar de totale kosten van een diesel- en een elektrisch schip kijkt, zegt eigenlijk iedereen: dan moet je emissieloos gaan varen. Maar banken kijken niet naar de hele twintig jaar.”
Condor publiceerde recent een whitepaper waarin wordt onderbouwd dat met een Total Cost of Ownership-analyse (TCO), waarin de totale kosten van een schip over twintig jaar worden vergeleken, het elektrische schip in de buurt komt van een dieselschip.
Voor een referentieschip van 110 meter komt een batterij-elektrisch schip volgens die berekeningen uit op een TCO-index van 107, tegenover 100 voor een Stage V-dieselschip. Dat betekent 7 procent duurder, volgens Condor voldoende concurrerend, zeker wanneer er in de toekomst extra kosten voor CO2-uitstoot bijkomen. Voor schepen met korte, vaste vaarprofielen is de businesscase volgens Condor zelfs op korte termijn al interessant.
Toch zegt zo’n berekening volgens Renze Boersema nog weinig over de kans dat een ondernemer daadwerkelijk financiering krijgt. “Die eerste vijf of tien jaar zijn voor een emissieloos schip vaak nog in het nadeel. Juist in die periode moet de lening worden terugbetaald. Dat maakt de investering moeilijk financierbaar.”
Volgens hem worden banken daar onterecht vaak op aangekeken. “Daar zitten regels achter; investeringen die de eerste jaren verlieslatend zijn mogen niet zomaar worden gefinancierd.”
Niet alleen rekenen
Boersema benadrukt dat de uitkomsten van de whitepaper geen voorspelling zijn, maar gebaseerd zijn op een aantal aannames. Zo rekent Condor met het scenario van bestaand en aangekondigd beleid. Daaronder vallen onder meer een oplopende CO2-beprijzing, duurdere fossiele brandstoffen en geleidelijk dalende elektriciteitsprijzen. “We hebben
bewust niet het meest optimistische scenario genomen, maar een voorzichtig uitgangspunt.”
Ook de aanvullende inkomsten waar Condor op rekent, zijn volgens Boersema nog geen gelopen race. De organisatie ziet kansen in emissiereductie-eenheden (ERE’s), CO2-insetting en andere vormen van waardering voor emissiereductie. Maar de markt daarvoor staat nog in de kinderschoenen.
Binnenvaart zit voor veel bedrijven in scope 3, aldus Boersema. Dat gaat om de indirecte uitstoot van andere partijen in de keten. Bedrijven die willen verduurzamen, beginnen met hun eigen activiteiten.
Dat verklaart volgens hem ook waarom pioniers moeite hebben om een sluitende businesscase rond te krijgen. “Iedereen die als eerste met een emissieloos schip naar een verlader gaat en hogere tarieven voorlegt, krijgt te horen: ‘Dan vaar ik nog wel even met je buurman’.”
Tekst gaat verder onder de foto
Het kernteam van Condor Zero Emission Inland Shipping werkt samen met bedrijven, kennisinstellingen, financiers en overheden aan de versnelling van emissieloze binnenvaart. Van links naar rechts: Wietse Bruinsma, Rianne de Vries, Irma Belgraver, Renze Boersema, Eric Warners, Johan Gille en Wouter Vuijk. (Foto: Condor ZE)
Financieringsversneller
Om die impasse te doorbreken start Condor een financieringsversneller. Ondernemers met een concreet plan kunnen hun businesscase voorleggen aan een groep banken, investeerders en publieke financiers. Niet om direct een lening te regelen, maar om gezamenlijk te kijken waar een plan vastloopt en hoe dat kan worden opgelost.
“We brengen alle partijen aan één tafel. Dan ziet een bank bijvoorbeeld dat een garantiefonds best een deel van het risico wil overnemen, of hoort een
publieke financier waarom een bank afhaakt. Die gesprekken vinden normaal gesproken niet plaats.”
De eerste praktijkcasussen zijn inmiddels besproken en na de zomer volgen nieuwe sessies. Uiteindelijk wil Condor via deze aanpak vóór 2028 meer dan 150 investeringsbesluiten helpen realiseren.
Waterstof niet afgeschreven
Hoewel de whitepaper concludeert dat batterij- elektrisch varen voor de korte termijn het meest kansrijk is, wil Boersema nadrukkelijk voorkomen dat waterstof daarmee wordt afgeschreven.
“Waterstof heeft meer tijd nodig. De techniek werkt, dat hebben projecten bewezen. Maar de prijs, de infrastructuur en de regelgeving zijn nog niet ver genoeg. Voor langere afstanden blijft waterstof wel degelijk onderdeel van de oplossing.”
Volgens Boersema gaat de energietransitie in de binnenvaart uiteindelijk zelfs verder dan een aandrijflijn zonder CO2-uitstoot. “Denk aan modulaire schepen, andere logistieke concepten en meer automatisering. De whitepaper kijkt vooral naar de aandrijflijn. Maar de echte transitie zit misschien nog wel dieper.”
o
morenews
DAF ms La Coruña draait vlekkeloos op HVO100
De gemariniseerde DAF Paccar Euro 6 dieselmotor in het Canal Du Nord-schip La Coruña draaide 1500 uur probleemloos op de biobrandstof HVO100 in het kader van een door De Vlaamse Waterweg gesubsidieerde test. Vanwege het prijsverschil vaart schipper Thierry Vleminckx intussen weer op normale gasolie. Die omschakeling verliep ook zonder problemen. Thierry en Simone Vleminckx… Lees verder ›
Nog een week tot het Scheepsmotoren Event
Over een week is het tijd voor de 2024-editie van het Scheepsmotoren Event. Theater Cascade in Hendrik-Ido-Ambacht staat op donderdag 26 september de hele dag in het teken van biobrandstoffen voor de binnenvaart. Biobrandstoffen worden gezien als de meest voor de hand liggende én haalbare tussenstap op weg naar verduurzaming van de Nederlandse binnenvaart. Maar… Lees verder ›
‘Geef binnenvaart een schone hoogwaardige brandstof’
In de aanloop naar het Scheepsmotoren Event is al menig artikel verschenen in de verschillende binnenvaartmedia. Gemene deler daarin lijkt de biobrandstof FAME als de ‘Heilige Graal’ op weg naar de reductie van emissies. Zo ook in het recente artikel in de Schuttevaer: ‘Binnenvaart moet snel voldoen aan strengere emissieregels.’ De ASV maakt zich ernstig… Lees verder ›